studia – uczelnie – akademia

Safona

Safona była przedstawicielką liryki eolskiej, autorką pieśni weselnych, modlitw i hymnów miłosnych. Safona żyła na przełomie VII i VI wieku p.n.e. Autorka była jedną z pierwszych kobiet, które wsławiły się w literaturze greckiej. Jej imię brzmiało Psafo  lub Sapfo, Saffo, Safo. Pochodzi z wyspy Lesbos, z największego miasta Mytylene. Wychowywała się w arystokratycznej rodzinie i następnie wyszła za mąż nieszczęśliwie. Znalazła środki do wyrażania bardzo subtelnych uczuć i emocji. Wykorzystywała motywy liryki ludowej, np. w jednym z piosenek weselnych przyrównała pannę młodą do jabłka rosnącego na szczycie drzewa. Wszyscy cenili jej twórczość, a Platon porównał ją do dziesiątej muzy. Chodziły plotki, że Safona utrzymywała związki lesbijskie. Od jej imienia nazwano strofę saficką, oznaczającą w poezji polskiej zwrotkę składającą się z trzech wierszy jedenastozgłoskowych i czwartego pięciozgłoskowego. Było to bardzo popularne w XVI wieku. Safona należała do koła ku czci Afrodyty – bogini piękna. Była przewodniczącą i nauczycielką w kole. Uczyła inne dziewczęta gry na lirze, muzyki, poezji i tańca. Jej historię opiewa legenda o nieszczęśliwej miłości do pasterza Faona, a także samobójstwie poetki. Safona do dzisiaj jest natchnieniem dla artystów, m.in. F. Grillparzera i V. Balaguera,  G. Leopardiego i kompozytorów, np. Ch.F. Gounoda.

Symonides

Symonides był jednym z najwybitniejszych i najbardziej utalentowanych twórców liryki chóralnej. Symonides żył w latach 556 – 468 p.n.e. Urodził się na wyspie Keos. Tworzył różne gatunki literackie, m.in. hymny, peany, treny, epinikii, dytyramby, eukomii, elegie, skolie. Jako pierwszy zastosował epigram w swojej twórczości. Utwory poświęcał na cześć zwycięstw, ku czci Apollina. Najbardziej znanym epigramatem jest utwór poświęcony Spartanom : ‘Gościu, oznajmij Lacedemończykom, że w boju poległszy – / Tu spoczywamy po wiek, wiernie słuchając ich praw.’ Jego utwory miały charakter patetyczny, wzniosły, a także wzbudzały smutek i wzruszenie wśród słuchaczy. Zyskały one określenie łzy Symonidesa bądź lamenty Kejskie. Symonides był znany z wielu powiedzeń, np. mówiące malarstwo na poezję czy milcząca poezja na malarstwo, albo sentencji: ‘Nic co ludzkie nie jest wolne od trosk’. Do dzisiaj zachowało się około 65 fragmentów. Symonides do dzisiaj jest niezwykle cenionym artystą i wiele pisarzy wykorzystuje motywy z jego twórczości, np. Jan Kochanowski w Trenie I ‘lamenty i skargi Symonidowe.’ Symonides jest autorem wielu sentencji i aforyzmów, np. ‘Życie jak skomplikowany labirynt, z którego nie można wyjść, a czym dalej, tym trudniej’ lub ‘Pamiętaj, że jesteś człowiekiem’ bądź ‘Największym skarbem dla człowieka jest zdrowie’.

Comments are closed.